Monday, January 9, 2017

नारायणी माविमा फेरी जग्गाको विवाद ( के थियो सहमति ? हेर्नुहोस )




श्रीधर उपाध्याय /सरु चापागाईं
गैँडाकोट । जग्गाको विवादका बीच नारायणी मावि गैँडाकोट ७ मा  विद्यालय कम्पाउन्ड तथा प्रवेशद्वार शिलन्यास समारोह सम्पन्न भएको छ । नारायणी माविको उत्तर तर्फ गेट अगाडीको जग्गा लामो समयदेखी विवादित बन्दै आएको छ । विवाद पटक पटक बल्झने र सहमतिमा सल्टने गरेको छ । अहिले कम्पाउन्ड निर्माणको प्रक्रिया अघि बढेपछि विवाद फेरी सतहमा आएको छ । 
गैँडाकोट ७ ग कित्ता नम्बर २० को उक्त जग्गामा १३ बाई ९ को घर बनाइ करिब २ दशक यता होमनाथ सापकोटाको परिवार बस्दै आएको छ । विद्यालयको संरक्षणका लागि उक्त परिवारलाई विद्यालयले नै उक्त स्थानमा बस्ने अनुमति दिदै आएको विद्यालयको भनाई छ । विद्यालयका अनुसार उक्त जग्गामा बनेको घर आधा भाग पूर्वपश्चिम राजमार्गको सडकमा पर्ने र आधा भाग विद्यालयमा पर्ने विद्यालयको दाबी छ । अहिले कम्पाउन्ड निर्माणमा सापकोटा परिवारको तर्फबाट अवरोध आएको विद्यालयका व्यवस्थापन समितिका अध्यक्ष गंगाबहादुर पाण्डेले बताए । पाण्डेले छलफल भइरहेको र छिट्टै सहमतिमा पुगिने समेत बताएका छन् । छलफल सकरात्मक रहेको र सापकोटा परिवारले पनि सकरात्मक रुपमा लिएको अध्यक्ष पाण्डेले  बताए । 

वि सं. २०६६ साल मंसिर २३ गते जयश्री खोलाको पुल भत्किदा आफ्नो घर भत्किएपछि सो जग्गामा घर बनाएर बस्न र प्रति महिना ५० रुपैँयाका दरले भाडा तिर्ने गरी गैँडाकोट वाड नं. का मेघनाथ सापकोटाका छोरा होमनाथ सापकोटाले विद्यालयलाई निवेदन दिएका थिए । सो निवेदनमा विद्यालयलाई आवश्यक परेको खण्डमा एक महिना पहिला सूचित गर्नुपर्ने उल्लेख गरिएको थियो । यस्तै निवेदनमा वि सं. २०५५ सालदेखि मेघनाथ सापकोटाले बनाएको घरका विषयमा सरकारले व्यवस्था नगरेसम्म बस्न पाउँ भनि उल्लेख गरिएको विद्यालयका अध्यक्ष पाण्डेले बताए । 


सापकोटाले विद्यालय समक्ष राखेको निवेदन उपर सोही वर्ष मंसिर २४ गते सापकोटालाई भाडामा बस्न दिने विद्यालय व्यवस्थापन समितिले निर्णय गरेको थियो । तत्कालिन विद्यालय समितिका अध्यक्ष गंगाबहादुर पाण्डेको अध्यक्षतामा बसेको बैठकको निर्णयमा निवेदन उपर घर बनाउन दिने, विद्यालयलाई आवश्यक परेको खण्डमा २१ दिन पहिले विद्यालयले हट्न आग्रह गर्ने र सो उपर हट्नु पर्ने उल्लेख गरिएको विद्यालयको भनाइ छ । यही निर्णयलाई आधार मानेर होमनाथ सापकोटाले मासिक रुपमा भाडा तिरेको विद्यालयले जनाएको छ । 


अहिले विद्यालयको पर्खाल निर्माण सम्बन्धमा वि सं. २०७३ पौष ८ गते विद्यालय व्यवस्थापन समिति, अभिभावक एवं समाजसेवीहरुको उपस्थितिमा बसेको बैठकले २०६६ मंसिर २४ गतेको निर्णयलाई कायम राख्दै हाललाई पूर्व तर्फको बाटो राजमार्गबाट साढे ४ मिटर छोडी साँधमा पर्खाल लगाउने निर्णय गरेको छ । 

बाबु मेघनाथ सापकोटा र छोरा होमनाथ सापकोटाले भने सरकारले कुनै व्यवस्था नगरेसम्म आफूहरु डिक नचल्ने बताएका छन् । सरकारले व्यवस्था गरेको दिनमा अवरोध नहुने समेत उनीहरुको तर्क छ । होमनाथ सापकोटाले विजय खबरपत्रिकासंग भने “स्कूलले जवर्जस्ती हडप गर्छ भने, अन्यत्र भएका विद्यालय, मठमन्दिरमा भएकालाई पनि हटाए हुन्छ नी हामी सोझालाई मात्र किन दबाब दिने ”
यता आइतबार विद्यालयको कम्पाउन्ड तथा प्रवेशद्वार शिलन्यास समारोहमा सहभागि हुन विद्यालयमा आइपुगेका नवलपरासीका प्रमुख जिल्ला अधिकारी उदय बहादुर रानाले विद्यालयले आफ्नो काम स्वतःस्फूर्त रुपमा अघि बढाउन सुझाब दिएका छन् । रानाले भने “भाडामा बसेको मान्छेले घरै मेरो हो जस्तो व्यवहार गर्न कहाँ पाइयो र ? विद्यालयका लागि प्रशासनले आवश्यक सहयोग गर्नेछ ।”


Saturday, October 29, 2016

कसरी पुजा गर्दा लक्ष्मी प्रसन्न हुन्छिन् ? (लक्ष्मीपूजा गर्ने सजिलो तरिका)



श्रीधर उपाध्याय
गैँडाकोट । कात्तिक कृष्ण औँसीका दिन आज धनधान्य र समृद्धिकी देवी लक्ष्मीको पूजा गरी तिहारको तेस्रो दिन लक्ष्मी पूजा पर्व मनाइँदैछ । आजका दिन घर वरिपरि सरसफाइ गरी सिंगारेर बत्तिले झिलिमिली पारी लक्ष्मी पूजा गरेमा लक्ष्मीले सधैँ बास गर्छिन् र ऐश्वर्य प्रदान गर्छिन् भन्ने धार्मिक विश्वास रहिआएको छ । धेरैलाई लक्ष्मी पूजा कसरी गर्ने भन्ने द्धिविधा छ । तर चिन्ता नगर्नुहोस । विधिपूर्वक लक्ष्मीजीको पूजा गर्दा लक्ष्मीजी प्रसन्न हुने धार्मिक कथन छ । 

आज लक्ष्मीपूजा गर्ने सजिलो तरिका 

सर्वप्रथम एक चौकीमा रातो बस्त्र विच्छ्याउनुहोस ।

गणेश, लक्ष्मी र सरस्वती माता भएको तस्वीर चौकीम राख्नुहोस ।

चौकीमा राखिएको फोटोको अगाडि पूजाको थाली राख्नुहोस ।

पूजाको थाली मािथ पनि रातो बस्त्र विच्छ्याउनुहोस ।

अब थालीमा सुनचाँदीका अथवा केही डबल (सीक्का) राख्नुहोस ।

अब अर्को थालिमा ११ अथवा २१ वटा दियो राख्नुहोस ।

थालिको बीचमा एक स्वस्तीक चिन्ह राख्नुहोस ।

एउटा चारमुख भएको दियो थालिको बीचमा स्वस्तीक चिन्हमाथि राख्नुहोस ।

सबै दियोमा थोरै थोरै चिनी राख्नुहोस ।

अब सबैभन्दा पहिले चारमुखे भएको दीप बाल्नुहोस ।

यसपछि सबै दियो बाल्नुहोस ।

गणेशजी, लक्ष्मीजी, र सरस्वतीजीलाइ तीलक लगाइदिनुहोस ।

चामलको दाना पनि तिलकसंगै लगाउनुहोस ।

यसपछि सुन चाँदी तथा अन्य सिक्कालाइ पनि पुजन गर्नुहोस ।

यसपछि सबै दियोको पूजा गर्नुहोस । अबिर चामलले

अब गणेश लक्ष्मीजीको पञ्चोपचार पूजा गर्नुहोस ।

दियो हातमा लिएर गणेशजी र लक्ष्मीजीलाई देखाउनुहोस ।
यसपछि धुपले आरती गर्नुहोस ।

यसपछि सुगन्धित पुष्प चढाउनुहोस ।

यसपछि नैवेद्य देखाउनुहोस ।

अन्त्यमा फेरी पुष्प फुल चढाउनुहोस ।

अब थालीमा रहेको चारमुखे र अन्य सात दियो थालीमा छोडेर । बाँकी दियो घरका मुलद्धारमा लेगर राख्नुहोस ।

अब लक्ष्मीजीको मन्त्र “ श्रीं स्वाहा” कम्तिमा १०८ पटक जप गर्नुहोस ।

अब हातमा दियो लिएर महालक्ष्मी जीको बन्दना गर्नुहोस । बन्दना सुन्न तलको लिकं क्लीक गर्न सक्नुहुने छ ।


अन्त्यमा लक्ष्मीजीको चरणमा आफूलाई समर्पित गर्नुहोस र साष्टाङ्ग गर्नुहोस ।

Tuesday, September 20, 2016

चौविस घण्टा पानी दिन योजना बनाउँदै छाँै – अध्यक्ष पौडेल




जलुके खानेपानी तथा सरसफाइ उपभोक्ता संस्था गैँडाकोट नगरपालिका वाड नं. १, २, ४ मा खानेपानी उपलब्ध गराउने सोचले संञ्चालित एउटा खानेपानी आयोजना हो । तत्कालिन श्री ५ को सरकारका संसद स्व. सूर्यभक्त अधिकारीको पहलमा वि.सं. २०४९ साल बैशाख चण्डिपूर्णिमाको दिनदेखि प्रारम्भिक सर्वे गरिएको थियो । वि.सं. २०५७ सालमा आयोजनाको निर्माण कार्य सम्मान भइ वि.सं. २०५८ साल वैशाख ८ गतेका दिन गैँडाकोट गाविसको रोहवरमा तत्कालिन समितिलाई स्वामित्व हस्तान्तरण भएको थियो । जिल्ला जलस्रोत कार्यालयमा वि.सं. २०५८ साल बैशाख १४ गतेबाट विधिवत रुपमा दर्ता कायम भै स्वायत्त संस्थाको रुपमा सञ्चालन हुँदै आएको छ । गैँडाकोटमा खानेपानीको चरम अभाव भएको समयमा स्थापना भएको जलुकेले अहिले दशहजार भन्दा बढी उपभोक्तालाइ सेवा दिदै आएको छ । यस संस्थाको भावि कार्ययोजना र आसन्न साधारणसभा तथा अधिवेशनका सन्दर्भमा रहेर जलुके खानेपानी तथा सरसफाइ उपभोक्ता संस्था गैँडाकोटका अध्यक्ष लालमणि पौडेल सँग कुराकानी गरेका छौँ । प्रस्तुत छ श्रीधर उपाध्यायले गर्नुभएको कुराकानीको सम्पादित अंश । 

Monday, September 19, 2016

गैँडाकोटमा क्षयरोग विकराल बन्दै



श्रीधर उपाध्याय
गैँडाकोट । गैँडाकोट नगरपालिका भित्र क्षयरोगको समस्या विकराल देखिएको छ ।  आर्थिक वर्ष २०७२÷७३ मा गैँडाकोटमा करिब ९६ जनामा क्षयरोगको संक्रमण भेटिएको छ । गँैडाकोट स्वास्थ्य चौकीमा ६१ जना , पिताँैजी स्वास्थ्य चौकीमा १५ जना र अमरापुरी स्वास्थ्य चौकीमा २० जना नयाँ क्षयरोगी भेटिएका हुन् । यस आर्थिक वर्षको श्रावण  यता मात्रै गैँडाकोटका तीन स्वास्थ्य  चौकीमा १५ जना नयाँ विरामी दर्ता भएका छन् । गैँडाकोट स्वास्थ्य चौकीमा ९ जना, पिताँैजी स्वास्थ्य चौकीमा ३ जना र अमरापुरी स्वास्थ्य चौकीमा ३ जना नयाँ क्षयरोगी भेटिएका छन् । 

गँैडाकोट स्वास्थ्य चौकीका प्रमुख इन्द्रराज शर्माका अनुसार आर्थिक वर्ष २०७२÷७३ को अन्तिम चौमासिकमा मात्रै लक्ष्यको ८२.६ प्रतिशत नयाँ रोगी भेटिएका थिए । शर्माका अनुसार अघिल्लो आर्थिक वर्षमा भेटिएका नयाँ विरामी मध्यै सबै भन्दा बढि फोक्सोमा क्षयरोग लागेका विरामी भेटिएको पाइएको छ । जातियताका आधारमा तथ्यांकलाइ विश्लेषण गर्दा विरामी भएका मध्ये जनजाति बढी देखिएको समेत प्रमुख शर्माले बताए । 


पितौँजी घाट स्वास्थ्य चौकीका प्रमुख यम बहादुर क्षेत्रीले पितौजी स्वास्थ्य चौकीमा फोक्सोमा हुने क्षयरोग बढि देखिएको बताए । साउन महिना यता मात्रै तीन जना नयाँ विरामी थपिएका मध्ये दुई जनामा फोक्सोको क्षयरोग देखिएको छ । एक आर्थिक वर्षमा १४ जना नयाँ विरामी पत्ता लगाउने लक्ष्य अनुरुप अघिल्लो आर्थिक वर्षमा ५६ प्रतिशत विरामी देखिएको प्रमुख क्षेत्रीले बताए ।  उता अमरापुरी स्वास्थ्य चौकीमा अघिल्लो आर्थिक वर्षमा लक्ष्य भन्दा बढी क्षयरोगका विरामी भेटिएका छन् । एघार जनाको लक्ष्य रहेको थियो भने कुल २० नयाँ विरामी भेटिएको स्वास्थ्य चौकी प्रमुख रेशम पौडेलले बताए । यस्तै पौडेलका अनुसार अघिल्लो आर्थिक वर्षमा अमरापुरी स्वास्थ्य चौकीमा ११ जनामा फोक्सोमा लाग्ने क्षयरोग भेटिएको छ । 

Gaindakot 1 balmaitri